„Ile to wszystko potrwa?” – to jedno z pierwszych pytań, które słyszę od osób rozważających złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. I bardzo dobrze, że pada, bo realistyczne oczekiwania co do czasu trwania postępowania pozwalają spokojnie zaplanować najbliższe miesiące. W tym artykule wyjaśniam, z jakich etapów składa się postępowanie upadłościowe, ile trwa każdy z nich i od czego zależą różnice między sprawami.
Ile trwa upadłość konsumencka – odpowiedź w skrócie
W prostszych sprawach, zwłaszcza gdy dłużnik nie posiada majątku podlegającego likwidacji, całe postępowanie może zakończyć się w terminie około 8-12 miesięcy od dnia złożenia wniosku. W sprawach bardziej złożonych – na przykład gdy konieczna jest sprzedaż nieruchomości, występuje majątek wspólny małżonków albo liczni wierzyciele – postępowanie może potrwać odpowiednio dłużej, nawet dwa lata i więcej. Nie istnieje jeden uniwersalny termin, ponieważ czas trwania zależy przede wszystkim od obciążenia właściwego sądu oraz przebiegu czynności syndyka.
Etap 1. Od złożenia wniosku do ogłoszenia upadłości
Po złożeniu kompletnego wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej sąd bada, czy zachodzą ustawowe przesłanki, przede wszystkim stan niewypłacalności. W Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy postanowienie o ogłoszeniu upadłości zapada zazwyczaj w terminie od około 2 tygodni do 6 miesięcy. Tak duża rozpiętość wynika głównie z liczby spraw wpływających do sądu w danym okresie.
Warto wiedzieć, że braki formalne wniosku wydłużają ten etap – sąd wzywa wtedy do ich uzupełnienia, a w skrajnych przypadkach zwraca wniosek. To jeden z powodów, dla których staranne przygotowanie dokumentów na starcie realnie skraca całe postępowanie.
Etap 2. Postępowanie z udziałem syndyka
Po ogłoszeniu upadłości sprawę przejmuje syndyk, który ustala skład masy upadłości, weryfikuje zgłoszenia wierzycieli i sporządza projekt rozstrzygnięcia końcowego. Czas trwania tego etapu zależy w największym stopniu od tego, czy dłużnik posiada majątek podlegający likwidacji:
Jeżeli majątku nie ma, czynności syndyka ograniczają się do weryfikacji sytuacji dłużnika i dokumentacji – ten etap trwa najczęściej od około 6 do 12 miesięcy. Jeżeli w skład masy upadłości wchodzi majątek, syndyk musi go ustalić, zabezpieczyć i zlikwidować, co – szczególnie przy nieruchomościach – potrafi wydłużyć postępowanie o wiele miesięcy.
Ważna korzyść pojawia się jednak od razu: z dniem ogłoszenia upadłości postępowania egzekucyjne dotyczące masy upadłości ulegają zawieszeniu, a po uprawomocnieniu się postanowienia zostają umorzone. Oznacza to, że niezależnie od dalszego czasu trwania sprawy dłużnik przestaje być stroną egzekucji komorniczej.
Etap 3. Rozprawa i rozstrzygnięcie o oddłużeniu
Po zakończeniu czynności syndyka sąd wyznacza termin rozprawy, na której rozstrzyga o sposobie oddłużenia. Czas oczekiwania na termin rozprawy wynosi zazwyczaj od 1 do 6 miesięcy. Sąd może ustalić plan spłaty wierzycieli dostosowany do możliwości zarobkowych dłużnika, umorzyć zobowiązania bez ustalania planu spłaty, gdy dłużnik jest trwale niezdolny do jakichkolwiek spłat, albo zastosować warunkowe umorzenie zobowiązań, gdy niezdolność do spłat ma charakter przejściowy.
A po rozprawie? Plan spłaty też wymaga czasu
Samo ustalenie planu spłaty nie kończy drogi do oddłużenia – plan wykonuje się co do zasady przez okres do 36 miesięcy, a jeżeli sąd ustali, że dłużnik doprowadził do niewypłacalności umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, okres ten może wynieść od 36 do 84 miesięcy. Dopiero po wykonaniu planu spłaty pozostałe zobowiązania podlegają umorzeniu. Z kolei przy umorzeniu bez planu spłaty oddłużenie następuje bez tego dodatkowego okresu.
Co najczęściej wydłuża postępowanie?
Na podstawie prowadzonych spraw mogę wskazać kilka typowych czynników: majątek wymagający likwidacji (zwłaszcza nieruchomości i udziały we współwłasności), duża liczba wierzycieli i zgłoszeń do zweryfikowania, spory dotyczące składu masy upadłości, braki w dokumentacji dłużnika oraz obciążenie konkretnego sądu. Części z tych czynników nie da się kontrolować, ale na jakość i kompletność wniosku oraz sprawną współpracę z syndykiem dłużnik ma realny wpływ.
Czy można coś przyspieszyć?
Tak – przede wszystkim dobrze przygotowując sprawę na starcie. Kompletny wniosek bez braków formalnych, uporządkowana dokumentacja zadłużenia oraz bieżące odpowiadanie na wezwania syndyka to czynniki, które w praktyce najmocniej skracają postępowanie. Pomaga również wiedza o tym, jak działa upadłość konsumencka jako całość – dłużnik, który rozumie kolejne etapy, współpracuje sprawniej i unika kosztownych opóźnień.
Jeżeli zastanawiają się Państwo, jak długo mogłoby potrwać postępowanie w Państwa konkretnej sytuacji – zapraszam do bezpłatnej rozmowy telefonicznej. Po krótkiej analizie będę w stanie wskazać realistyczny scenariusz czasowy dla Państwa sprawy.
Potrzebują Państwo oceny swojej sytuacji? Powyższy artykuł ma charakter ogólny. Każda sprawa jest inna, dlatego zapraszam do bezpłatnej rozmowy telefonicznej, podczas której ocenię Państwa przypadek indywidualnie. Telefon: +48 784 265 557.
